Joden en Palestijnen worden bondgenoten

Wat bezielt de Joden om van Israël een etnisch zuiver land te maken? Wie zijn de vijf miljoen Palestijnen achter de afscheidingsmuur, of opgesloten in Gaza? Hoe voelt het om misschien toch het land te moeten delen?

Het zionistische project Israël. Etnisch zuiver, of binationaal gidsland? vertelt het verhaal van twintig eeuwen Jodenvervolging, wat antisemitisme voor Joden betekent, en waarom het zionistische project werd opgezet. Het boek belicht ook hoe voor Arabieren Israël een bastion van Westers imperialisme is, en de Israëli’s vertegen­woordigers zijn van de vijandige Westerse wereld die oud zeer wil wreken op een volk dat hen beschaving heeft gebracht. De bevrijding van Palestina werd de officiële mantra van Arabische heersers die heimelijk met de koloniale mogendheden samenspanden tegen de Palestijnen.

Aan de hand van recent onderzoek laat Lookman zien dat de Arabische massa tegen erkenning van de zionistische staat is. Het feit dat hun leiders zich inlaten met Israël heeft hun legitimiteit aangetast en de volkswoede aangewakkerd. Bij de volksopstanden in 2011 kookten deze gevoelens over. Het lot van de Palestijnen is een belangrijk element in de grieven. Dat maakten de Palestijnse vlaggen tijdens de protesten duidelijk.

Tweeduizend jaar strijd heeft de Joden een onhoudbare koloniale staat opgeleverd. Vandaag is een tweestatenoplossing een hersenschim: 600.000 kolonisten laten zich niet wegjagen. Het alternatief is een democratische staat voor Joden én Palestijnen. Dat vergt een grondig maatschappelijk debat zoals dat onder Frederik Willem de Klerk, de man die de apartheid in Zuid-Afrika afschafte.


ISBN 978-94-6406-017-1
300 pagina’s, 168 voetnoten
17 x 24 cm
NUR 740, 747, 906, 716
Te koop via de boekhandel, of:
voor Nederlandse kopers:
voor Vlaamse kopers: €30 storten op BE91 9733 8390 1176 t.n.v. Paul Lookman, Beringen, en adresgegevens doormailen naar

Netanyahu exploits coronavirus pandemic to build up dictatorial regime in Israel

Benjamin Netanyahu after Thousands Protested In Front Of Israels Embassy In Cairo. Photo: Ahmad Nady (Wikimedia Commons)

By Jean Shaoul

Hundreds of demonstrators protesting against the government’s surveillance measures and the closure of the Knesset, Israel’s parliament, converged on the capital Jerusalem Thursday, in defiance of a ban on large gatherings imposed because of the spread of the coronavirus.

They accused caretaker Prime Minister Benjamin Netanyahu of using the pandemic to consolidate his own position—he faces charges of bribery, corruption and breach of trust in three separate cases—and establish a dictatorship. Their banners read, “No to dictatorship” and “Democracy in danger.” They called Netanyahu the “crime minister.”

The police, in an effort to block the protesters’ entry into the city, turned cars away, leading to scuffles and five arrests. Opposition leaders accused the police of trying to stifle protests at the behest of an un-elected government acting without the Knesset’s authority, accusations the police denied.

The rally’s organisers said their aim was “to save Israel’s democracy” following Netanyahu’s announcement in the early hours of Tuesday morning that the cabinet—not the Knesset—had approved a highly controversial measure that would allow the domestic security service, Shin Bet, to track Israelis’ phones to locate where carriers of the coronavirus had been, and then send a text message to everyone who may have been in the vicinity, telling them to self-isolate.

It means that the same technology that Shin Bet and the police have long used to track Palestinian militants will now be used against Israeli civilians as a weapon against the pandemic. It would affect a great many people, not just those infected but those who are in their proximity.

The Adalah legal centre and the Association for Civil Rights in Israel (ACRI) have filed a petition against the government’s decision authorising Shin Bet to track Israelis’ phones on the grounds that the regulations violate the privacy of the citizens in a disproportionate way. They say, “The usefulness of the draconian measures, obtained after sweeping restrictions on the public have already been imposed, is marginal compared to the serious violation of individual rights and the principles of the democratic regime.”

These measures are being imposed in the context of the terminal decay of Israeli democracy, which has collapsed in the face of the three-fold pressures of the decades-long military suppression of the Palestinian people, the rising social inequality within Israel itself, which ranks among the highest in the developed world, and now the health and economic crisis triggered by the pandemic.

Netanyahu had fast-tracked the measures through the cabinet, using emergency laws, after the outgoing Knesset intelligence committee, led by former IDF chief of staff, Gabi Ashkenazi, refused to approve the proposal without a full discussion by the committee of the incoming Knesset. Attorney General Avichai Mandelblit approved the cabinet’s decision, promising that the information collected would be destroyed after 30 days.

The emergency laws Netanyahu used to give the surveillance measures a veneer of legality were originally passed by the British Mandate government that ruled Palestine from 1918 to 1948. Following the establishment of the State of Israel in 1948, they have been used extensively against Palestinians in the occupied West Bank and Gaza, and only occasionally against individual Israeli citizens, but certainly not in such a wide scale manner as is now proposed.

On Wednesday, the Knesset Speaker and member of Netanyahu’s Likud Party Yuli Edelstein refused to convene the Knesset to vote for a new Speaker as required. He also refused to allow the Knesset to vote on setting up parliamentary oversight of the government’s surveillance measures, saying he was locking the plenary, at least until next week. While he cited the need for unity talks with the opposition Blue and White bloc and coronavirus regulations that prevented gatherings of more than 100 people, this was widely seen as cover for holding on to his own position and paralysing parliament for as long as possible. His purpose was evidently to delay the selection of his successor, since that would be followed by legislation preventing an incoming indicted prime minister from serving and any oversight of the government during the most severe political crisis in the state’s 72-year history.

The Knesset legal adviser Eyal Yinon ruled Edelstein’s closure of the plenary into next week as out of order, while President Rivlin called Edelstein to tell him to reopen parliament. The President’s Office said that Rivlin “implored” Edelstein “to ensure ongoing parliamentary activity, even during the coronavirus crisis.”

The Blue and White party, for its part, filed a High Court petition against Edelstein’s decision to close the Knesset, with Ofer Shelah, a Blue and White Knesset member saying that Netanyahu and Edelstein “are not only trying to destroy Israeli democracy, but also to cause the election results to be disregarded.” He added that Edelstein “hijacked” the Knesset by preventing a plenum vote on a new Knesset speaker, knowing there is a majority for replacing him. He said, “We won’t let that happen.”

Edelstein’s closure of the Knesset, less than 48 hours after the new Knesset members were sworn in, is the latest manifestation of Israel’s deadlocked political system.

Netanyahu was forced to announce elections in late 2018 after one of his coalition partners, Avigdor Lieberman’s nationalist Yisrael Beiteinu (Israel is our Home), quit the government. Since then, following three deadlocked elections in less than a year, he has led—or more precisely dominated—a caretaker government that, unable to set a budget or pass legislation, in effect rules by decree without any effective parliamentary oversight.

After the last election on March 2, President Reuven Rivlin called on the Blue and White’s leader, former Israel Defence Forces (IDF) chief of staff Bennie Gantz, to form a government. Despite being nominated by 61 members of the 120-seat Knesset, it is far from certain that Gantz will be able to do so.

Netanyahu, in the meantime, has used the pandemic to press Gantz to join “without hesitations” in forming an “emergency unity government” so that “together we will save tens of thousands of citizens.” He made it clear, however, that an emergency unity government would not include the third largest party, the four Arab parties in the Joint List, telling Gantz that “There is no place for supporters of terror, in routine times and during emergency.”

His Justice Minister Amir Ohana has declared a state of emergency in the justice system due to the coronavirus outbreak, thereby enabling him to postpone Netanyahu’s trial, set for March 17, to May 24.

Netanyahu has exploited the coronavirus to cast himself as the only figure capable of responding to a national emergency. He has used his daily press conferences to sow fear. While introducing a series of sweeping restrictions that are no doubt justified by the threat of the pandemic—requiring all visitors and citizens returning to the country to self-quarantine for 14 days, closing schools and universities, banning gatherings of more than 100 people and ordering people to stay at home—he is utilizing the state of emergency to consolidate his dictatorial grip over the Israeli state apparatus.

On Friday, the cabinet imposed further restrictions—again bypassing parliamentary oversight by using state emergency regulations—making the restrictions imposed earlier in the week legally binding and enforceable. It ordered Israelis not to leave their homes or visit parks and beaches, other than for food, medicine, medical care and essential work.

The health authorities confirmed 705 COVID-19 cases, of which at least 10 are in serious condition. Two ministers and two legislators are in quarantine after being in contact with someone who tested positive for the coronavirus. In the West Bank, there are 47 confirmed cases.

The health care system, neglected for years, has been the victim of repeated budget cuts, as Israel’s war machine took priority over everything, including a growing population, resulting in a service that was already on the point of collapse. It faces the current crisis totally unprepared, with serious shortages of necessary medical equipment to fight the outbreak. The staff at Ichilov Hospital in Tel Aviv wrote to the hospital administrator saying that they did not feel properly protected from the coronavirus outbreak and they were “beginning to fear for our health.”

Netanyahu, as befits the leader of a garrison state, promptly called on Mossad, Israel’s spy agency, to use its web of secret contacts around the world, including Arab and Muslim countries that were better supplied but with which Israel has no diplomatic relations, to find relevant medical supplies. Mossad announced that it had bought 100,000 test kits, only to find they were the wrong ones.

This article first appeared on World Socialist Web Site (WSWS) on 21 March 2020, and was republished with permission.

Israël: beloofd of gestolen land?

Boekomslag (foto: ‘A Palestinian boy and Israeli soldier in front of the Israeli West Bank Barrier, by Justin McIntosh , 1 August 2004)

Het zionistische project Israël, etnisch zuiver, of binationaal gidsland’. Dat is de titel van mijn eerste boek. Een boek over de kwestie-Palestina en over Israël. Een thema waar sommige academici met een grote boog omheengaan, en de media vaak half of verkeerd over informeren.

Is het beloofde land niet eerder een gestolen land? Trumps Deal of the Century luidt de doodsklok over de tweestatenoplossing en het Palestijnse recht op zelfbeschikking. Mijn boek laat zien dat de deal geen lang leven beschoren zal zijn, en draagt interessante alternatieven aan.

Het boek wordt uitgevoerd als luxe paperback, op het formaat 170 x 240 mm. Het manuscript telt 151 pagina’s A4, goed voor ongeveer 300 boek-pagina’s, en 166 voetnoten. Nu voor Harvard-professor Stephen Walt de kwestie-Palestina de tweede plaats verdient van de vijf grootste wereldproblemen, stelt het boek vast dat het ‘vredesproces’, noch politieke druk, een rechtvaardige oplossing van de Palestijnse zaak hebben kunnen brengen. Maar ook de Joodse Israëli’s hebben legitieme grieven. De echte oplossing kan er dus enkel één zijn die tegemoetkomt aan de legitieme grieven van beide partijen. Het boek brengt die grieven duidelijk in kaart.

Tegelijk schuift het boek opties naar voren die een einde kunnen maken aan meer dan zeventig jaar rechteloosheid en steen des aanstoots in het Midden-Oosten en in de moslimwereld. Uitgeverij Aspekt van Dr. Perry Pierik in het Nederlandse Soesterberg, die ook het boek uitgaf van mijn Nederlandse vriend Egbert Talens ‘Een bijzondere relatie. Het conflict Israël-Palestina nader bekeken, 1897-1993’, wilde mijn boek “graag” uitgeven, maar legde het ondernemersrisico 100% bij de auteur: een investering van €2.500, 50% bij tekenen contract, plus €400 voor de opmaak.

Het is daarom dat ik het boek zélf uitgeef, en daarbij de hulp inroep van mijn lezerspubliek, in de vorm van vooruitbestellingen. Mijn manuscript is gereed en wordt op dit ogenblik buiten de deur nagelezen. Het boek komt naar verwachting juni dit jaar op de markt als tenminste 50 van mijn lezers bereid zijn het vóór publicatie te bestellen. Met de opbrengst beschik ik over een voorschot op de kosten van een professionele vormgever, redacteur, illustrator, en druk- en distributiekosten. De response geeft mij ook inzicht in de kans op succes voor het boek. Concreet vraag ik mijn lezers:

  • €30 per boek over te schrijven op mijn speciale rekening BE91 9733 8390 1176 ten name van Paul Lookman, Beringen (België)
  • mij vervolgens hun adresgegevens en verzendingsvoorkeur door te mailen naar

In ruil krijgen zij direct na verschijning een gesigneerd exemplaar, verzonden naar hun adres of naar het dichtstbijzijnde BPost afhaalpunt of PostNL locatie, plus een jaar lang gratis kwartaalupdates over het thema per e-mail, geheel exclusief voor de voortrekkers van mijn project.

Krijg ik geen 50 vooruitbestellingen, dan laat ik het boek niet verschijnen en krijgt een ieder zijn vooruitbetaling terug. Dat is beloofd. Maar gegeven de actualiteit en belang van het onderwerp ben ik ervan overtuigd dat mijn boek er komt. Mijn streefdoel is €1.500 op te halen. Het is een type mini-crowdfunding, waarbij het publiek ervoor zorgt dat mijn project gerealiseerd kan worden.

Op ‘Geopolitiek in context’ wordt in de rechter kolom een item geplaatst waarop de financiële stand wordt gepubliceerd. Zo kan een ieder volgen hoe ver de voorfinanciering gevorderd is. Hieronder alvast een fragment uit hoofdstuk 11, Stuurt Israël aan op zijn eigen ondergang?

Na het afspringen van de onderhandelingen in 2010 verklaarden Israëlische intellectuelen dat verder de éénstaatoplossing centraal moest staan. Het meest klemmende probleem voor de Palestijnen was immers niet zozeer een eigen staat, maar het gebrek aan mensen- en politieke rechten. De wereld kent vele etnische groepen zonder eigen staat, maar de Palestijnen zijn het enige volk zonder burgerrechten. Om werk te maken van een éénstaatoplossing zou Israël een diepgaand maatschappelijk debat moeten organiseren. De Israëli’s zouden moeten beseffen dat zij niet moeten kiezen tussen twee staten of de status quo, maar tussen een gezamenlijke staat of etnische opdeling.

Maar dan rijst het dilemma van het ontstaan van een groot segment niet-Joden in Israël, en komt het Groot-Israël van Moshe Dayan in het gedrang. Aan de vooravond van de Zesdaagse Oorlog van 1967 verklaarde die: “Wij hebben geen invasieplannen. Ons enige doel is de opzet van de Arabische legers om Israël binnen te vallen te verhinderen’. Maar na de Blitzkrieg zei hij: De Gazastrook is van Israël, en stappen zullen worden ondernomen om deze tot een deel van dit land [Israël] te maken. De grenzen van 1948 hebben afgedaan. De realiteit dwingt tot het erkennen van de kaart van 1967”. En volgens The Times verklaarde Dayan juli 1968 zelfs: “Over de huidige staakt-het-vuren-linies liggen nieuwe in het verschiet. Zij strekken zich uit voorbij Jordanië – misschien tot Libanon en misschien wel tot centraal Syrië”. Aan grote plannen ontbrak het niet.

Aan u, mijn lezerspubliek, om ervoor te zorgen dat mijn eerste boek kan worden gerealiseerd!

De destructieve cocktail Trump-Netanyahu: blind voor de realiteit

President Donald J. Trump delivers remarks with Israeli Prime Minister Benjamin Netanyahu Tuesday, Jan. 28, 2020, in the East Room of the White House to unveil details of the Trump administration’s Middle East Peace Plan. (Official White House Photo by Shealah Craighead)

Na twee mislukte afzettingspogingen blaakt Trump van zelfvertrouwen. In zijn State of the Union moeten kleurlingen, moslims en vreemdelingen het ontgelden, en associeert hij Palestijnen met terrorisme. Voor buitenlandminister Pompeo is “de Heer aan het werk” als Trump “het Joodse volk redt”. Israël staat op winst, maar niet voor eeuwig.

In een historische zitting op 5 februari sprak de door Republikeinen gedomineerde Senaat de Amerikaanse president Donald Trump vrij van beschuldigingen in verband met zijn bemoeienis met Oekraïne. Eerder, op 18 december 2019, had het Huis van Afgevaardigden, waar Democraten de meerderheid hebben, zijn afzetting wel goedgekeurd. Vorig jaar had de president ook het Mueller-onderzoek overleefd naar Russische bemoeienis met de Amerikaanse verkiezingen, in een één-tweetje tussen Trumps campagneteam en de entourage van de Russische president Poetin. De twee overwinningen hebben Trumps positie enorm versterkt, en daarmee zijn herverkiezingskansen.

Op 4 februari, toen het vaststond dat hij in de Senaat zou worden vrijgesproken, hield Trump zijn State of the Union-toespraak in het Congres. Aan de vooravond van zijn mogelijke herverkiezing kreeg zijn gehoor vooral campagnetaal voorgeschoteld. “Onze vijanden zijn verjaagd, onze welvaart neemt toe, we gaan een veelbelovende toekomst tegemoet”, aldus Trump. Maar gegeven de zichtbare verdeeldheid in het Congres kan men eerder spreken van een State of the Disunion. En qua buitenlandse politiek was het meer van hetzelfde: machtsuitoefening, inzet van het leger, en imperialisme. In de visie van Trump maakt overheersing met de dreiging van geweld Amerika great again.

Trumps kiezerspubliek gaat voor

De president mikte vooral op zijn kiezerspubliek: blanke christelijke republikeinen. Na zichzelf in de bloemetjes te hebben gezet over werkgelegenheid, aandelenmarkt, onderwijs en handelsakkoorden, voerde hij een toneelstukje op om zijn gehoor wijs te maken dat zijn regering niets had tegen mensen van een ander ras. Zo voerde hij een ‘gekleurd’ meisje op die een studiebeurs had gekregen, en een dito veteraan uit het leger die het dankzij zijn Tax Cuts and Jobs Act van drugsverslaafde tot succesvolle zakenman had gebracht. En Raul Ortiz van de grenspolitie werd voor het voetlicht gehaald voor zijn records in het onderscheppen van drugs en mensensmokkelaars.

De boodschap was duidelijk: in een blank land tel je als kleurling mee als je steun geeft aan de criminalisering van je rasgenoten en aan instellingen die geweld op hen loslaten. Trump mag dan aanvoeren dat zijn regering opkomt voor vrijheid van godsdienst, de werkelijkheid is eerder godsdienstvrijheid voor christenen. Het inreisverbod voor mensen uit moslimlanden dat steeds verder wordt uitgebreid, en andere beleidsmaatregelen die moslims viseren, zijn zaken die voor zich spreken. Dit onderdeel in Trumps speech ging dus over christelijke hegemonie, en moslims die voor hem vooral een bedreiging inhouden voor de nationale veiligheid, en niet vallen onder de vrijheid van godsdienst.

Wel heel cynisch waren zijn opmerkingen over de moord op de Iraanse generaal Qassem Soleimani. Die had volgens Trump als ‘topterrorist’ veel doden op zijn geweten, waaronder sergeant Christopher Hake, wiens familie in het publiek zaten. Veel internationale juristen zien in de standrechtelijke moord op een hoge functionaris van een land waar men niet mee in oorlog is als een grove inbreuk op het internationaal recht. En Trumps boodschap aan de Iraanse bevolking was zonder meer tenenkrommend. Mensen die zuchten onder de verlammende Amerikaanse sancties “kunnen rekenen op een goed herstel daarvan als zij niet te trots of te dwaas zijn om onze hulp te vragen”, aldus de Amerikaanse president.

In een verdedigingsoorlog is bezet gebied verworven

Trump legde een verband tussen de strijd tegen ‘radicaal moslimterrorisme’ en zijn Peace to Prosperity plan in de kwestie-Palestina. De associatie van Palestijnen met terrorisme moet dienen om een Palestijnse afwijzing van zijn plan te kunnen toeschrijven aan hun criminele ingesteldheid. Voor Trump staan alle lichten op groen. Trumps vrijgevigheid aan de Israëlische premier Netanyahu is ongehoord: Jeruzalem Israëls hoofdstad, annexatie van de Syrische Golan en de Palestijnse Jordaanvallei. Van het een komt dan het ander. Een Israëlische topfunctionaris vertrouwde een Haaretz-reporter toe dat je normaal geen eigenaar wordt van bezet gebied, maar blijkbaar wel bij een verdedigingsoorlog.

En zo halen Trump en Netanyahu een kruis over een Palestijnse staat, en elke onderhandeling daarover. Trump heeft elke Amerikaanse financiering stopgezet van de VN-organisatie UNRWA, de belangrijkste werkgever en zorgverlener in de Palestijnse vluchtelingenkampen. Onderzoek door het Internationaal Strafhof naar Israëlische oorlogsmisdaden wordt maximaal tegengewerkt. Voor Trump staat anti-zionisme gelijk aan antisemitisme en wordt dus vervolgd. Voor de Amerikaanse buitenlandminister Pompeo, aanhanger van een zeer conservatieve tak van de evangelische kerk, was Trump mischien voorbestemd om het Joodse volk te redden. “Hier is de Heer aan het werk”, aldus Pompeo.

De Palestijnen hebben weinig te verwachten van de Arabische staten en Europa. Trump-Netanyahu is een destructieve cocktail, blind voor de realiteit. De houdbaarheidsdatum van de Palestijnse Abbas-gerontocratie is vele jaren verstreken. Ooit staan nieuwe Palestijnse leiders op die het tij kunnen keren. Trump en Netanyahu zijn niet bezig met de verovering van het Midden-Oosten, maar creëren wel de omstandigheden voor een volgende oorlog. Israël, dat zich door niets of niemand iets laat gezeggen, is wel de laatste mogendheid die het kwaad dat het aanricht inziet, of beseft dat het aan de basis ligt van vele generaties conflict. Vandaag staat het land op winst, maar niet voor eeuwig.

De politieke agenda van Human Rights Watch

Hong Kong protests. Photo: Studio Incendo / Wikimedia Commons

Human Rights Watch (HRW) probeert in Hong Kong de volksopstand aan te wakkeren. Het veroordeelt het Chinese politieke systeem en waarschuwt voor het existentiële gevaar van de groeiende politieke invloed van China in de wereld. Daarmee voert HRW een politieke agenda uit en schiet het in eigen voet.

De Amerikaanse mensenrechtenorganisatie Human Rights Watch (HRW) spreekt in haar jaarverslag een vernietigend oordeel uit over de Chinese regering, en roept de internationale gemeenschap op om zich te verzetten tegen “de wrede, alomtegenwoordige onderdrukking van China”. In niet mis te verstane woorden veroordeelt HRW de behandeling van de Oeigoerse moslims, en waarschuwt dat de groeiende politieke invloed van China in de wereld een “existentiële bedreiging voor het internationale mensenrechtenstelsel” vormt. De politie van Hong Kong gebruikt “buitensporig geweld” en beperkt “de vrijheid van vergadering steeds meer”, aldus het rapport, dat ook Hong Kong’s pro-Beijing leider Carrie Lam fel bekritiseert voor het weigeren van een onafhankelijk onderzoek naar politiemisbruiken.

Het lijkt erop dat HRW zich voor het karretje van Washington laat spannen. Het moet niet verwonderen dat het hoofd van de organisatie, Kenneth Roth, zondag de toegang werd geweigerd tot Hong Kong, waar hij ongetwijfeld met veel tamtam het rapport zou lanceren. China kondigde vorige maand sancties aan tegen HRW en andere Amerikaanse ngo’s. Dat was een tegenmaatregel tegen de Amerikaanse Hong Kong Human Rights and Democracy Act, die anti-regeringsprotesten in Hong Kong ondersteunt en China bedreigt met sancties voor mensenrechtenschendingen. Volgens Beijing sponsoren de ngo’s de anti-regeringsprotesten in Hong Kong die de stad al ruim een half jaar teisteren, en moedigen zij het geweld daarbij aan.

Mensenrechten hebben een lage prioriteit

Over het politieke systeem in China kunnen we kort zijn. De Communistische Partij regeert het land sinds 1949 met ijzeren hand. China is nooit een democratie geweest, en onder president Xi Jinping vertoont de overheid totalitaire trekken. Mensenrechten hebben er een lage prioriteit. Het land eigent zich de Zuid-Chinese Zee toe, maakt via het Zijderouteproject tientallen landen in belangrijke mate economisch afhankelijk, en legt elke kritiek van het Westen naast zich neer. China bouwt hard aan een toekomst als moreel, politiek en economisch centrum van de wereld. Het moet dan niet verwonderen dat bestaande grootmachten als de VS en de EU zich zorgen maken. Maar mensenrechtenorganisaties die zich zo doorzichtig als HRW door grootmachten laten gebruiken schieten zichzelf in de voet.

Ook bij de kwaliteit van de democratie in Europa kunnen we kanttekeningen maken. De EU-lidstaten staan steeds meer van hun soevereiniteit af aan onverkozen bureaucraten in Brussel die worden gecontroleerd door Europarlementariërs die luisteren naar hun nationale partijvoorzitters. En over de berichtgeving moeten we ons ook niet teveel illusies maken. De concentratie in de mediawereld zorgt ervoor dat nog maar heel weinig mensen het nieuws maken en commentaar schrijven. Het is net nog geen monopolie, maar toch wel een oligopolie van mediamensen die elkaar kennen en de violen op elkaar afstemmen. Van de vierde macht ziet men nog maar heel weinig kritiek op het overheidsbeleid.

In Amerika is van een democratische samenleving al helemaal geen sprake meer. Het is een land waar bij verkiezingen uitgekookte lieden de grenzen tussen kiesdistricten verschuiven, hele groepen kiezers worden uitgesloten, een dubieus figuur als Trump zonder de popular vote te winnen president kon worden, en zijn tegenstrever op slinkse wijze de voorverkiezingen naar haar hand kon zetten. Terzijde: met Clinton als president zal menig wereldburger evenmin gelukkig zijn geweest. Amerika onder Trump is ook het land dat zich het recht voorbehoudt om overal ter wereld tegenstanders per drone standrechtelijk te liquideren, het Internationaal Strafhof niet erkent, het internationale recht naast zich neerlegt en een potje maakt van internationale instellingen als de Verenigde Naties.

Verziekt Amerikaans politiek systeem

De Amerikaanse historicus Mike Lofgren, die na een carrière van 30 jaar als stafmedewerker bij de Republikeinse partij zijn buik vol had en ontslag nam, schetste in 2011 in een geruchtmakend artikel een scherp en ontluisterend beeld van de Amerikaanse politieke verhoudingen. Het politieke systeem wordt verziekt door financiële bijdragen van ondernemingen. Een kandidaat moet meer dan een miljard dollar bijeenbrengen om te kunnen dingen naar het presidentschap. Om dan in de communicatie naar potentiële kiezers afhankelijk te zijn van media die in handen zijn van een heel beperkt aantal machtige lieden die als groep ook wel als de Deep State worden aangemerkt.

Het zijn niet langer vooral Republikeinen die andere landen de les spellen over democratie, de Democraten doen daar even hard aan mee. Dat de VS democratie moest brengen in het Midden-Oosten was de hypocrisie ten top. In de VS mogen dit soort deplorables niet eens gaan stemmen. De minderheidsgroepen in Amerika zijn geen “echte Amerikanen”. Het zijn raciale minderheden, immigranten, moslims, holebi’s, soms ook intellectuelen. De gekleurde Obama werd als presidentskandidaat niet serieus genomen. Het is reactionaire en paranoïde kletspraat die de laagste instincten van het kiezerspubliek voedt. Het is het kiezerspubliek dat Trump door dik en dun blijft steunen, wat hij ook uithaalt.

Toegegeven, China wordt niet democratisch bestuurd en er schort in dat land heel wat aan de mensenrechten. Maar HRW-voorman Kenneth Roth moet niet denken dat hij in China of Hong Kong indruk maakt met een mantra dat zijn oorsprong vindt in de door de Deep State opgestelde agenda van het Amerikaanse Witte Huis, Pentagon en CIA.